کتابی برای مهاجرت

مهاجرت در ایران معاصر معانی و تحلیل های بسیاری را برانگیخته است، تحلیل دلایلی که دامنه آنها از تلاش برای سرفرازی وطن تا اجبار و مجالی برای وطن فروشی گسترده است. بسیاری هم لابد از اصلاح موطن خود ناامید بوده اند و بسیاری هم به تبع یک سنت خانوادگی ترک وطن کرده‌اند و می‌کنند.
هرچه که هست “اون ور آب” رفتن داستان زندگی بسیاری از ایرانیان قرن ۱۳ و ۱۴ است و با توجه به شرایط فعلی خواهد بود. کتاب سفرنامه‌ی اونور آب – جامعه شناسی مهاجرت -نوشته دکتر پرویز رجبی اما به داستان متداول بسیاری از مهاجرت های بی دلیل امروزی اشاره دارد. آنها که دلایل اجبار و وطن فروشی ندارند، آنها که هویت ایرانی را نمی شناسند و غرب را هم به همین میزان نابلدند
مهاجرینی که آزادی را ساده انگارانه تمام زندگی می انگارند و آرزوی آن را دارند و مدنیت غرب هم برای آنها تعریفی به غیر از نظم و نبود ترافیک نیست.

سفرنامه‌ی اونور آب

از تیتر اگر بخواهیم آغاز کنیم، آب در عنوان این کتاب به معنای اقیانوس است و اونور آب یعنی امریکا و قاره آمریکا است پرویز رجبی  در کتاب «سفرنامه‌ی اونور آب» با ارائه محتوایی گزارش گونه از مسافرت خود به آمریکا و اروپا  با رویکردی جامعه‌شناختی، درصدد بوده است تا به واکاوی مسائل و مشکلات پدیده مهاجرت در عصر معاصر بپردازد. یکی از رویکردهای مورد بررسی در این کتاب، موضوع «ملیت و قومیت» است. که با نگاهی ویژه و با تکیه بر فرهنگ تاریخی ایران‌زمین مورد بحث قرار گرفته است.

فصول

فصولی از کتاب سفرنامه‌ی اونور آب را می‌توان در عناوین زیر دید:

میان‌پرده پل تجریش؛ تورنتو؛ ماکت نمایشگاه انسان؛ در راه مونترال؛ خال آهو؛ یک روز از ابدیت و..
نویسنده کتاب سفرنامه‌ی اونور آب، آزادی در غرب را به چالش می کشد و مدنیت غربی را ناسازگار با روح ایرانی تحلیل می‌کند او به سبک حسن نراقی در کتاب جامعه شناسی خودمانی از زنی که در حوالی سفارت کانادا روسری‌اش به عقب می رود تا رضا براهنی نویسنده شهیر، همه گی را را سوژه تحلیل خود می کند و به کمک ٢۵ سال زندگی کردن در آلمان و مهمان شدن های متوالی خود در سفر یک ماه اش به کانادا در پی نقد مهاجرت ایرانیان است.

داستان یک سفر

نویسنده در این کتاب به شرح سفرخود به آن سوی آبها پرداخته است. ولی در جای جای آن نقبی به اوضاع و احوال وطن زده. وی برای آنکه تفکر و تامل مخاطب را برانگیزد، خوب و بد بیگانه را در کنار خوب و بد خودی قرار داده است. از این منظر شرایطی را تدارک دیده است که خواننده را به فکر وادارد تا در احوال خود اندیشه کند.
رجبی مهاجر ایرانی را فردی گمگشته می داند که پس از لمس سراب غرب … در پی خود وطنی اش میگردد و به همین خاطر ذات او را برگشت پذیر به مختصات ایرانی بودن بر می‌شمرد و ادعا می‌کند … که تنها زیر قانون محدودیت آزادی در غرب است که مهاجر ایرانی، نقش موجودی غربی را بازی می کند و تنها یک ساعت برای او کافی ست تا به ذات شرقی و ایرانی خود بازگردد.
شاهد مثال او رفتار ایرانیان مهاجر در دورهمی ها و حتی همایش های ایرانیانی ست که او را برای سخنرانی در آن دعوت کرده اند. نویسنده در پی علت های مهاجرت آنقدر در “اون ور آب” می گردد که به نتایج مهاجرت بر نسل دوم و سوم می رسد و فاجعه رخ داده و یا در انتظار خانواده ایرانی مهاجر را به دقت کالبد شکافی و بازگو می کند. رجبی که علاوه بر تجربه مهاجرت خود در کودکی مهاجرت پدر را درک کرده منتقد بسیاری از کوله بار بستن‌هاست
اگر مهاجرت کرده اید و یا قصد مهاجرت دارید و اگر منتقد مهاجرت ایرانیان هستید، سفرنامه‌ی اونور آب کتابی ست که هر صفحه اش پر از تحلیل نگاه شماست
آنرا بخوانید

اطلاعات کتاب:

تعداد صفحات: ۳۱۲

قطع: رقعی

چاپ اول: ۱۳۸۶

نشر: اختران

بخشی از متن کتاب:

«من اگر در سفرنامه ام درباره خانه های خودمان که در سینه آسمان به یادشان افتاده ام ننویسم، چگونه خواهم توانست از خانه و کاشانه دیاری دیگر بنویسم. مگر می شود به بهانه سفر به اون ور آب، این ور آب را ندید از اوج آسمان؟ … نه! بنا نیست که سفرنامه من تنها به اون ور آب بپردازد. من از این ور آب هستم. با همه ریشه هایم.»